Ας τα αναλύσουμε διεξοδικά
Η όραση της γάτας και η όραση του σκύλου κρύβουν συναρπαστικές διαφορές που αποκαλύπτουν πώς κάθε ζω αντιλαμβάνεται τον κόσμο γύρω του. Αν και τα δύο είναι εξαιρετικοί κυνηγοί, τα μάτια τους έχουν εξελιχθεί διαφορετικά, προσφέροντάς τους μοναδικά πλεονεκτήματα στην καθημερινότητά τους. Σήμερα θα μάθουμε πως βλέπουν πραγματικά οι τετράποδοι φίλοι μας. σε σχέση με εμας.
Γάτα
Γιατί οι γάτες γεννιούνται με μπλε μάτια όταν είναι μωρά, και σταδιακά αλλάζει;
Που οφείλεται αυτό;
Το χρώμα έχει να κάνει με την παραγωγή μελανίνης. Στα μωρά δεν έχει αρχίσει να παράγεται, εξου και το μπλε. Σιγά σιγά ξεκινά να παράγεται και αλλάζει και το χρώμα. Όσο πιο πολύ μελανίνη παραχθεί, δηλαδή όσο πιο πολλά μελανοκύτταρα δραστηριοποιηθούν, τόσο πιο σκούρο το μάτι. Αυτό είναι DNA, και η ανάλυσή του δεν είναι εξακριβωμένη ως ποιος απόγονος σε μια γέννα θα αποκτήσει τις διάφορες διαβαθμίσεις του χρώματος
( μπλε, κίτρινο, πράσινο, πορτοκαλί).
Η γάτα έχει σφαιρική ή περιμετρική όραση; Σε τί διαφέρει από τα άλλα ζώα και έντομα του πλανήτη;
Η Γάτα είναι σαρκοφάγο ζώο. Τα σαρκοφάγα ζώα από τη φύση τους έχουν σφαιρική όραση ενώ τα φυτοφάγα περιμετρική. Τα σαρκοφάγα ζώα έχουν μάτια στο μπροστινό μέρος του κρανίου τους ενώ τα φυτοφάγα στο πλαϊνό μέρος.
Οι γάτες ξεχωρίζουν τα χρώματα; Πώς τα βλέπουν ασπρόμαυρα ή έγχρωμα; Ποιο είναι το χρώμα που βλέπουν καλύτερα και γιατί;
Τα περισσότερα θηλαστικά, με εξαίρεση τα πρωτεύοντα, βλέπουν διχρωματικά. Αυτό σημαίνει ότι δεν βλέπουν άσπρο και μαύρο αλλά είναι πιο κοντά σε αυτό που βλέπει ένας άνθρωπος με δυσχρωματοψία και όχι με αχρωματοψία. Η διαφορά ανάμεσα στην αχρωματοψία και τη δυσχρωματοψία είναι ότι στη δυσχρωματοψία λείπει μια από τις τρείς οψίνες. Είτε η πράσινη είτε η κόκκινη. Η μπλε είναι παρούσα. Τα σκυλιά έχουν τη μπλε και την κόκκινη οψίνη και βλέπουν όπως ένας άνθρωπος με δευτερανοπία. Οι γάτες από την άλλη μέσα από μελέτες σπεκτροφωτομετρίας φαίνεται να έχουν και τις τρεις οψίνες. Παρόλα αυτά, συμπεριφοριακές μελέτες αιλουροειδών δείχνουν ότι μπορούν να δουν μόνο διχρωμικά. Επίσης έχει αποδειχθεί ότι οι γάτες βλέπουν χρωματιστά μόνο μεγάλα και κοντινά αντικείμενα.
Οι γάτες έχουν μυωπία και αυτό εξακριβώνεται όταν τοποθετήσετε μια λιχουδιά μπροστά της στο πιατάκι ή στο πάτωμα δεν την βλέπει. Και τι κάνει για αυτό? Χρησιμοποιεί την όσφρηση και τα μουστάκια της. Τα μουστάκια της γάτας καθοδηγούν την όραση τις περισσότερες φορές καθώς και την αντίληψη του χώρου. Συμπερασματικά η αντίληψη της όρασης για την κάθε γάτα είναι ιδιαίτερος παράγοντας μια και από εκεί μπορούμε να κατανοήσουμε αρκετά πράγματα για την όποια συμπεριφορά της.
Σκύλος
Γιατί οι σκύλοι γεννιούνται με μπλε μάτια όταν είναι μωρά, και σταδιακά αλλάζει; Που οφείλεται αυτό;
Οι περισσότεροι σκύλοι γεννιούνται με μπλε ή γκριζομπλέ μάτια και αυτό είναι απολύτως φυσιολογικό 🐶💙
Η αλλαγή χρώματος οφείλεται κυρίως στην παραγωγή μελανίνης.
🔬 Τι συμβαίνει ακριβώς;
Λίγη μελανίνη στη γέννηση
Όταν τα κουτάβια γεννιούνται, τα μάτια τους έχουν πολύ μικρή ποσότητα μελανίνης (της χρωστικής που δίνει χρώμα στα μάτια, το δέρμα και το τρίχωμα).
Επειδή η ίριδα είναι σχεδόν άχρωμη, το φως διαχέεται μέσα της και φαίνεται μπλε παρόμοιο φαινόμενο με το γιατί ο ουρανός φαίνεται μπλε.
Σταδιακή παραγωγή μελανίνης
Καθώς μεγαλώνουν (συνήθως από 3–4 εβδομάδων μέχρι περίπου 8–16 εβδομάδων), τα κύτταρα της ίριδας αρχίζουν να παράγουν περισσότερη μελανίνη. Περισσότερη μελανίνη = πιο σκούρο χρώμα (καφέ, μελί, πράσινο κ.λπ.) Λιγότερη μελανίνη = πιο ανοιχτό ή μπλε
Πότε σταθεροποιείται το χρώμα;
Στους περισσότερους σκύλους το τελικό χρώμα φαίνεται μέχρι τον 3–4 μήνα ζωής, αν και σε κάποιες ράτσες μπορεί να πάρει λίγο περισσότερο.
Γιατί κάποιοι σκύλοι κρατούν τα μπλε μάτια;
Ορισμένες φυλές έχουν γενετική προδιάθεση να διατηρούν μπλε μάτια λόγω συγκεκριμένων γονιδίων.
Siberian Husky
Australian Shepherd .Border collie
Στις άνωθεν φυλές σκύλων τα μπλε μάτια σχετίζονται με την γενετική ιδιαιτερότητα
Ο Σκύλος έχει σφαιρική ή περιμετρική όραση; Σε τί διαφέρει από την γάτα και τα άλλα ζώα και έντομα του πλανήτη;
Οι σκύλοι δεν έχουν πλήρως “σφαιρική” όραση, αλλά έχουν πολύ πιο πλατύ οπτικό πεδίο από τον άνθρωπο. Ας δούμε πώς συγκρίνονται με γάτες, άλλα ζώα και έντομα
Οπτικό πεδίο: περίπου 240° (ο άνθρωπος ~180°)
μάτια πιο πλαγιαστά → βλέπουν καλύτερα στο πλάι
Καλή ανίχνευση κίνησης
Βλέπουν κυρίως μπλε & κίτρινες αποχρώσεις (όχι πλήρες φάσμα χρωμάτων)
Πολύ καλή νυχτερινή όραση
Δεν βλέπουν πίσω από το κεφάλι τους, αλλά έχουν μεγαλύτερη “περιμετρική” όραση από εμάς.
Οι σκυλοι ξεχωρίζουν τα χρώματα;
Πώς τα βλέπουν ασπρόμαυρα ή έγχρωμα;
Ποιο είναι το χρώμα που βλέπουν καλύτερα και γιατί;
Ναι οι σκύλοι βλέπουν διχρωματικά όπως οι γάτες και έγχρωμα απλά πιο περιορισμένα από ότι ο άνθρωπος. Το κίτρινο και το μπλε. Οι σκύλοι έχουν μυωπία και αυτό εξακριβώνεται όταν τοποθετήσετε μια λιχουδιά μπροστά της στο πιατάκι ή στο πάτωμα δεν την βλέπει. Και τι κάνει για αυτό; Χρησιμοποιεί την όσφρηση που καθοδηγεί την όραση τις περισσότερες φορές καθώς και την αντίληψη του χώρου. Συμπερασματικά η αντίληψη της όρασης για τον κάθε σκύλο είναι ιδιαίτερος παράγοντας (φυλή, σχήμα κρανίου γενετική) μια και από εκεί μπορούμε να κατανοήσουμε αρκετά πράγματα για την όποια συμπεριφορά τους.
Tο tapetum lucidum
Στην γάτα και στο σκύλο είναι ανεπτυγμένο πάρα πολύ λόγο των πολυάριθμων ραβδίων. Όπου ραβδία εννοούμε τα εξειδικευμένα νευρικά κύτταρα του αμφιβληστροειδούς χιτώνα το οποίο ανιχνεύει το φως, το χαμηλό φωτισμό και την κίνηση. Έτσι βλέπουμε στο σούρουπο και στο σκοτάδι τα μάτια τους να είναι στην γάτα είτε κόκκινα είτε κίτρινα, στο σκύλο πρασινωπό και κίτρινο και σπάνια γαλάζιο
Αυτό τους κάνει εξαιρετικούς θηρευτές συν ότι η γάτα είναι νυκτόβιο ζώο και ο σκύλος είναι ιχνηλάτης
Έτσι λοιπόν στα αγαπημένα μας κατοικίδια το tapetum lucidum η σε ελεύθερη απόδοση ΛΑΜΠΕΡΟ ΦΩΣ λειτουργεί έτσι : Το φως μπαίνει στο μάτι τους, περνά από τον αμφιβληστροειδή. Το tapetum αντανακλα πίσω, και τα ραβδία το ξαναβλέπουν..Στην γάτα είναι πιο βελτιστοποιημένο από ότι στο σκύλο για νυχτερινό κυνήγι και στο σκύλο για την ανίχνευση κίνησης με εξαιρετικά αποτελέσματα για αυτό και η σκύλοι εκπαιδεύονται καλύτερα σε κινήσεις . από ότι η γάτα.
Εμείς οι άνθρωποι δεν έχουμε ΛΑΜΠΕΡΟ φως διότι είμαστε ημερόβια πλάσματα επειδή η όραση μας εξελίχθηκε για ημερήσια δραστηριότητα με υψηλή ευκρίνεια και όχι για νυχτερινό κυνήγι Η διαφορά μας είναι ότι εμείς θέλουμε υψηλή οξύτητα μέσω κονιών ( νευρικά κύτταρα ανίχνευσης χρώματος) και ραβδίων (ανίχνευσης κίνησης και φωτός), ενώ ο σκύλος και η γάτα μονό ανίχνευση κίνησης και χαμηλού φωτισμού.
Human eye
